KAKO RAZUMETI NOVU UMETNIČKU PRAKSU
HOW TO UNDERSTAND NEW ART PRACTICE
(ilustrovani srpsko-engleski vodič za mlade
kroz novosadsku novu umetničku praksu)
Izdavač / Kreativno-edukativni centar Art boks
Petrovaradin − Novi Sad http://artboxportal.com/izdavastvo
Za izdavača / Dragan Vojvodić
Urednica / Sandra Urban
Autorka projekta / Ljiljana Maletin Vojvodić
Tekstovi / Ljiljana Maletin Vojvodić, dr Dragana V. Todoreskov Recenzent / Slobodan Tišma
Stručni konsultant / Zoran Pantelić
Saradnici na projektu / dr Maja Rogač Stančević, Dragan Vojvodić Prevod na engleski jezik / Nebojša Pajić
Lektura na srpskom jeziku / Merima Aranitović
Dizajn / Dejan Ilić www.dejanilic.design
Ilustracije / Dejan Ilić i učenici Škole za dizajn „Bogdan Šuput”, Novi Sad Partner / Škola za dizajn „Bogdan Šuput” Novi Sad
Štampa / Artprint media DOO Novi Sad
Tiraž / 500
Izdanje sufinansira Fondacija „Novi Sad — Evropska prestonica kulture”
Novi Sad 2021 ISBN-978-86-81808-01-6
CIP – Каталогизација у публикацији
Библиотеке Матице српске, Нови Сад
73/76(497.113 Novi Sad)
МАЛЕТИН Војводић, Љиљана
Kako razumeti novu umetničku praksu : ilustrovani srpsko-engleski vodič za mlade kroz novosadsku novu umetničku praksu / [Ljiljana Maletin Vojvodić, Dragana V. Todoreskov ; prevod na engleski jezik Nebojša Pajić]. – Novi Sad : Kreativno-edukativni centar Art boks, 2021 (Novi Sad : Artprint media). – 56, 56 str. : ilustr. ; 21 x 15 cm
Nasl. str. prištampanog engl. prevoda: How to understand new art practice. – Tekst i prevod štampani u međusobno obrnutom smeru. – Autorke: str. 56.
ISBN 978-86-81808-01-6
1. Тодоресков, Драгана В., 1975- [autor]
a) Ликовна уметност — Нови Сад
COBISS.SR-ID 54714121
RECENZIJA KNJIGE
Rezenzija knjige je izašla u prestižnom novosadskom književnom časopisu Polja a esej pod nazivom Nevidljivi grad i njegova umetnost je napisala dr Maja Rogač Stančević.
https://polja.rs/wp-content/uploads/2022/08/Polja-534-cirilica-186-189.pdf
ПОЉА 534, LXVI, 2022.
PROMOCIJA KNJIGE I IZLOŽBA UČENIČKIH ILUSTRACIJA IZ KNJIGE
Кnjiga je zvanično promovisana u okviru programskog luka Druga ? Evropa na otvaranju izložbe # Značenje doma_2022 Кreativno-edukativnog centra Art Box 23. 11. 2022. u 19 sati u Кreativnom distriktu (objekat Radionica) pred više od 150 posetilaca a o knjizi su posetioci izložbe saznavali i tokom zvaničnog javnog vođenja koje je do 12. 12. 2022. realizovano u više navrata. Posetioci su, sem građana Novog Sada, bili i mladi – učenici Škole za dizajn Bogdan Šuput kao i studenti Akademije umetnosti u Novom Sadu.
Promocija je realizovana kroz radove učenika Škole za dizajn Bogdan Šuput na neformalan način, kroz izložbu, kao jedan od segmenata izložbe #Značenje doma_2022 što je bilo moguće zahvaljujući multifunkcionalnom izložbenom prostoru Radionice u kontekstu Kreativnog distrikta. Na navedenoj izložbi su izlagali i neki od savremenih autora zastupnjenih u knjizi (Kojić, Vojvodić) što je svojevrsno dopisivanje same publikacije u drugačijem mediju i formatu.
Tom prilikom su štampani plakati, flajeri i programska knjižica.
Budući da sadržaj ove knjige akcenat stavlja na najvažnije koncepte, ideje, pojmove, autore i skreće pažnju na alternativne umetničke izraze kao što je performans, umetničke akcije, izlaganja i intervencije u vangalerijskim prostorima i sl, na konkretnom primeru je dokazana spona između recentne umetničke prakse novosadskih i internacionalnih umetnika i nove novosadske umetničke prakse 70-ih godina XX veka.
TEKSTOVI O KNJIZI
O knjizi su publikovani tekstovi u Dnevniku (Slađa Milačić), Poljima (Dr Maja Rogač Stančević), na radio-emisiji Spektar autorke Aleksandre Rajić, kao i tekst na Korzo portalu autorke Bojane Karavidić.
PRVA PROMOCIJA KNJIGE I NAJAVA IZDANJA:
(tekst: Slađana Milačić, Dnevnik, Novi Sad, decembar 2021)
KNJIŽEVNA TRIBINA: ALTERNATIVNO I KRITIČKO KULTURNO NASLEĐE
Nova umetnička praksa s kraja 60-ih i početkom 70-ih godina XX veka jedinstvena je pojava u kulturnoj istoriji Novog Sada. Ova alternativna umetnička praksa, zasnovana na ideji i konceptu, u kojoj se prožimaju vizuelna umetnost, književnost, lingvistika, lozo ja i sociologija, predstavlja naše urbano i kritičko kulturno nasleđe. Mladi ljudi, okupljeni oko tadašnjih omladinskih institucija kulture u Novom Sadu, donose nov senzibilitet u vizuel- nim umetnostima, književnosti i lmu, suprotan vladajućim kulturnim modelima i vrednostima. Oni osvajaju nove prostore dijaloga i slobode, propituju društvenu i kulturnu stvarnost, udružuju se u grupe, izjednačavaju umetnost i život, napuštaju tradicionalne izlagačke prostore poput muzeja i galerija i razvijaju nove umet- ničke strategije koristeći netradicionalne umetničke izraze kao što su: performans, bodi-art, hepening, govor u prvom licu, umetnička akcija, izlaganje i intervencija u vangalerijskim urbanim prostorima, lend-art, vizuelna poezija, siromašna umetnost (arte povera) i sl.
PRIRUČNIK ZA MLADE
Prvu hronologiju zbivanja u vezi s novom umetničkom praksom objavio je njen učesnik Mirko Radojičić u katalogu izložbe Nova umjetnička praksa 1966–78 (Zagreb, 1978). Tom temom će se, kasnije, baviti likovni i književni teoretičari, kritičari i kustosi. Objavljene su značajne monografske
publikacije kao i pesničke antologije u kojima su zastupljeni autori nove umetničke prakse, o njihovom delu su pisani stručni radovi i doktorati, pojedinim umetnicima su priređena sabrana dela i retrospektivne izložbe, njihovi radovi (ili dokumentacija o njima) nalaze se u privatnim kolekcijama, zbirkama Muzeja savremene umetnosti Vojvodine u Novom Sadu, Muzeja savremene umetnosti u Beogradu, pojedina čak i u kolekciji muzeja MoMA u Njujorku.
I pored svega navedenog, značaj i uloga novosadske nove umetničke prakse, poznata je, uglavnom, uskim umetničkim i akademskim krugovima. Kako suština nove umetničke prakse nije usmerena isključivo na krajnji rezultat već na stvaralački proces i kako je ta umetnost bila marginalizovana između ostalog i zato što su se neki od aktera i sami protivili institucionalizaciji, istorizaciji, katalogizaciji i muzealizaciji sopstvene umetničke prakse, ona nije dovoljno poznata široj javnosti, pogotovo ne mladima. Takva umetnost se ne pominje u srednjoškolskim udžbenicima, o njoj se ne uči u školi. Zato je dvojezični ilustrovani priručnik Kako razumeti novu umetničku praksu namenjen mladima i široj publici s namerom da se oživi novosadski urbani umetnički identitet, mapira uloga Novog Sada kao jednog od centara nove umetničke prakse u kulturnom prostoru bivše Jugoslavije, stvori mogućnost za novo sagledavanje umetničke prošlosti i savremene umetnosti i uspostavi kontinuitet s neokonceptualnom i postkonceptualnom umetničkom praksom savremenih novosadskih autora.
UMETNOST „ZA POČETNIKE”
va knjiga nije analitička studija, ne valorizuje niti normira – ona je samo jedan od podsticaja i putokaza za kretanje kroz novosadsku novu umetničku praksu, njen jezik, aktivnosti pojedinaca i grupa. Pisana je u maniru knjiga „za početnike” sa željom da se približe ideje
i jezik netradicionalnih umetničkih medija, umetničkih dela koja nisu ulje na platnu, skulptura ili rimovani sonet. Još od 70-ih godina prošlog veka pa do danas, umetnost performansa nailazi na nipodaštavanje i osporavanje, uz najčešće tvrdnje da to uopšte nije umetnost. Novi vizuelni mediji sporo su prihvaćeni u institucionalnom sistemu u Srbiji, a razvijali su se upravo od eksperimenata umetnika i umetnica nove umetničke prakse. Mada su radom Vizuelnog studija Akademije umetnosti u Novom Sadu delimično ušli i u akademsko obrazovanje, trebalo je dosta vremena da muzejske institucije prihvate ovakav vid umetničke prakse. Zato se nadamo da će oživljavanje drugačije, alternativne umetnosti 60-ih i 70-ih godina XX veka doprineti i razumevanju savremene umetnosti, koja se često doživljava kao nerazumljiva, nedorečena ili čak neozbiljna.
dr Maja Rogač Stančević, NEVIDLJIVI GRAD I NJEGOVA UMETNOST
(PRIKAZ KNJIGE KAKO RAZUMETI NOVU UMETNIČKU PRAKSU)
Polja – prikaz knjige Kako razumeti novu umetničku praksu u produkciji NGO Art Box
______________________________________________
Leave a Reply